| |
Insanlarin çesitli araçlar kullanarak birbirleriyle kurduklari iletisime haberlesme denir. Iletisim terimi bilgiyi elektriksel yollarla göndermeye, almaya, islemeye karsilik gelir.
H aberlesmenin Gizliligi Anayasamizin 22’nci maddesi ile güvence altina alinmis olup, kisiler, kurumlar arasindaki haberlesmeye müdahale edilebilmesi ancak Anayasa’nin ilgili hükmü çerçevesinde, kanunla düzenlenen sartlarla ve yetkili mahkeme karari ile mümkündür.
Bilgi Teknolojileri ve Iletisim Kurumuna (BTIK) bagli olarak faaliyet gösteren Telekomünikasyon Iletisim Baskanligi (TIB), telekomünikasyon yoluyla yapilan iletisimin tespiti, dinlenmesi, sinyal bilgilerinin degerlendirilmesi, yönlendirilmesi ve kayda alinmasindan sorumludur. Ayrica elde edilen verileri ve bilgileri ilgili kurumlar olan Millî Istihbarat Teskilati Müstesarligina, Emniyet Genel Müdürlügüne ve Jandarma Genel Komutanligina, talep etmeleri halinde mahkemeye ve Cumhuriyet Bassavciliklarina ve diger yetkili kurumlara iletmekle görevlidir. Bu görev ve yetkilerin kanunlarla belirlenmesine karsin, her türlü telefon, telsiz v.s gibi mobil haberlesme vasitalariyla yapilan görüsmelerin ifsa edilip haberlesme gizliligine müdahale edilmesi günümüzün en önemli sorunlarindan biridir. (Son zamanlarda sikça haberler konu olmustur)
Yasadisi yollarla elde edilen bu görüsmeleri ifsa etmek suçtur ve hukuka aykiri olarak elde edilmis olan deliller, mahkeme tarafindan bir vakianin ispatinda dikkate alinamaz. Bu da; Türk Ceza Kanunu’nun 132. maddesinde düzenlenmis olan haberlesmenin gizliligi ihlal suçu, ceza hukuku anlaminda kisiler arasindaki kurulmus olan özel ve gizli kalmasi gereken haberlesme detaylarinin ögrenilmesi ve/veya ifsa edilmesidir. Suçun olusumu için iki veya daha fazla kisi arasinda kurulmus olan ve genele açik olmayan bir iletisim varligi sarttir. Bazi istisnalarida vardir.
Ortam dinlemesi ise konusma yapilan yerde dijital, elektronik her türlü ses kayit cihazlari vasitasiyla veya ileri teknoloji gerektiren lazerli dinleme cihazlari, yönlendirilmis antenler ve kozmik(uydu) sistemleri ile olabilmektedir. Ortam dinlemesi gizlilik dereceli bilgiye sahip olan devlet adamlarinin en büyük paranoyasi haline gelmistir.
Mobil ve kablosuz teknolojiler kullanicilara çok farkli hizmeti kolaylikla sunarken, pek çok tehlikeyi de beraberinde getirmektedir. Cep telefonu ve ortam dinlemelerinin kanun koyucu tarafindan cezai müeyyideleri belirtilmesine ragmen, söz konusu suçu islemeye yarayan casus yazilim ve donanimlarin satisi kolaylikla yapilabilmektedir. Ayrica cep telefonu operatörleri müsterilerinin yas, cinsiyet ve alisveris egilimlerini müsterilerinin günlük konum bilgileri ile birlestirerek bu istatistikleri sirketlere satmaktadirlar.
Telefon Nasil Dinlenir ?
Telefonlar yetkisiz kisiler tarafinca, yaptiklari yazilimlar sayesinde karsi tarafa bunu aks ettirerek yaptiklari dinlemelerdir. Telefon dinlemesi yapmaya baslamadan önce, telefonun isletim sistemini ve buna uygun yazilimi yapmak örnek vermek gerekirse; Kullanilan telefon isletim sistemi IOS ve buna uygun bir yazilim yapmak zorundalar yani IOS isletim sisteminde çalisabilecek bir program yapmak zorundadirlar.
1) Yazilim Alma Gönderme ? Telefon dinlemesi kisinin telefon numarasina ulasildiktan sonra yapilan yazilimi bilgisayar sunucularindan mesaj olarak telefona yazilimin gönderilmesidir. Bu yazilimi voip sunucular tarafindan numarasi belirsiz sekilde gönderilir. Yani herhangi bir hat numarasi kullanilmaz. Örnek vermek gerekirse : AVEA seklinde size nasil mesaj geliyorsa ayni sekilde gönderen kisi bunu sizin mesajinizi AVEA ’dan gelmis gibi gösterebilir, ve mesaj içerigini açar açmaz yazilim aktif olup sizin haberiniz olmadan arka planda çalismaya baslar. Sistemden ROOT yetkisi alip sizin haberiniz olmadan telefonunuz dinlenmeye ve takip edilmeye baslanir.
2) Siklikla Dinlenilen Telefonlar Nelerdir ? Her türden marka, model, isletim sistemli telefon dinlenir.
3) Hangi Telefonlar Dinlenemez? Telefon dinlenmesine karsin kriptolu(sifreli) telefonlar kullaniliyor, kriptolu telefonlarinda günümüzde kirmak mümkündür. Sonuçta hepsi bir yazilim ve hepsinin arkasinda bir isletim sistemi vardir bu yüzden kriptolu telefonlarda dinlenilebilir. Bir sehir efsanesi gibi dolasan bir sey vardir kapali telefon dinlenilir diye hepimiz bunu duymusuzdur. Ancak yapilan deneyler sunu gösteriyor ki kapali ve bataryasi ayrilmis bir telefon hiçbir sekilde dinlenilemiyor. Yani dinlenilebilmesi için enerjiye ihtiyaç duyuyor. Yalniz isletim sistemi kullanan tüm telefonlarin kapali bile olsa dinlemenin yapilabilmesi için özel programlar veya aparatlara ihtiyaç vardir. Nasil anlariz bu durumu diye soracak olursak sarjiniz %100 iken telefonu kapatin 2 saat sonra açtiginizda telefonunuzuz sarji %96 veya daha asagi açiliyorsa derhal o telefondan kurtulun…
Dinlenemeyen telefonlar ise, noktadan noktaya bagli telefonlar dinlenemiyor. Peki, bu nasil bir sistemi ifade ediyor açiklayacak olursak. Bu tür telefonlar 1. Dünya savasi sirasinda kullanilan cepheden karargâha noktadan noktaya bagli telefonlarin biraz daha gelismis halidir. Analog sistemlerdeki telefonlara igneleme metodu ile dinlemek ve kullanmak mümkünken bu telefonlara igneleme meydana gelirse telefon islevsiz hale geliyordu. Bu yüzden bu tür telefonlar dinlenemiyor. Ancak bu tür telefonlarin mesafesi kullanilan kablo teknolojisi nedeniyle 46 km. geçememektedir ve maliyeti biraz pahalidir.
Sonuç
Ortam güvenligini saglamak için yüksek seviyede bir güvenlik altyapisi gelistirmeyi, çesitli güvenlik politika ve stratejileri belirlemeyi ve uygulamayi zorunlu kilmaktadir.
Birden çok kaynaktan istifade edilmistir. |