Kriptoloji nedir? Kriptolojinin tarihi…
Yunanca Kryptos Logos (Gizli kelime) tamlamasindan ismini almaktadir…Kriptoloji Bir sifreleme bilimidir. Kriptografi yunanca gizli anlamina gelen “kript” ve yazi anlamina gelen “graf” dan türetilmistir. Kriptografia ise sifre yazimidir…Baslangiç itibariyle daha çok askeri alanlarda bu bilimi ihtiyaç duyuldu…Günümüz teknolojisinin bas döndürücü gelismesiyle elektronik ,online banka islemleri , dinamik bilgilerin sifrelenmesiyle kullanilmaktadir.
Tarihi :
Sezar’in kullandigi sifreleme teknigi genelde ilk sifreleme teknigi olarak bilinir… Peki Sezar’ dan önce sifreleme teknikleri kullanilmiyor muydu ? Tabi ki de kullaniliyordu…Örnek vermek gerekirse ;
M.Ö yilarda Misirli rahiplerin kullanmis olduklari standart disi hiyeroglif isaretler…
Ve daha sonra gelen Sezar’in sifreleme teknigi, Abu Abd al-Rahman’in kriptoloji ile ilgili yazmis oldugu kayip kitap’i, Gaznelilerin sifreleme anahtarlari…
Nasil Çalisir
Kriptoloji& Kriptografia algoritmalari tamamen matematiksel fonksiyonlardan olusmaktadir. Düsünün ki öle bir algoritma olusturacaksiniz ki ancak ilgili sahislarin tek anlayabilecegi, Ikinci sahislarin ulasamayacagi, okuyamayacagi, çözemeyecegi bir sifreleme olacak… Desifre si ise ancak hazirlayan kisi bilecek…
Kriptografi ( sifre yazimi) literatüründe degisik sifre¬leme algoritmalari mevcut bunlar;
Simetrik, Asimetrik Anahtar Algoritmalari ‘dir.Karisik algoritmalarda hazirlanmaktadir.
Simetrik :
Bu tür sifrelemede sifreleme ve sifre çözümü ayni anahtar kullanilmaktadir. Bu algortimalrin avantaji basit ve kullanisli olmasidir. Dez avantaji ise sifrelenmesi ile çözümünün tek anahtarda bulunmasidir.
DES (Data Encryption Standard), IDEA (International Data Encryption Algorithm), RC5 (Rivest Cypher version 5), Blowfish bilinen asimetrik algoritmalardir.
Asimetrik
Asimetrik anahtar algoritmalari daha çok verinin paylasilmasi veya verinin network üzerinde dolasmasi gereken ortamlarda veriyi sifreleme amaciyla kulla-nilmakta.
Diyelim ki Emir, Özlem’e bir mesaj göndermek istiyor. Bu durumda Emir, Özlem’in açik anahta¬rina listeden bakacak, mesaji Özlem’in açik anahtariyla sifreleyecek ve gönderecek. Mesaj Özlem’in eline ulastiginda Özlem, kendi gizli anahtarini kullanarak mesaji açabi¬lecek. Bu, son derece güvenli bir yön¬tem. Çünkü Özlem’in gizli anahtari sadece Özlem’de bulundugundan baskalarinin mesa¬ji açmasi mümkün degil. Tabii Özlem gizli anahtarini kaybetmedigi sürece…
En meshur asimetrik anahtar algoritmasi Ron Rivest, Adi Shamir ve Len Adleman tarafindan tasarlanmis ve i977′de patenti alinmis olan RSA. Algoritma, tasarimcilarinin ismini tasiyor.
Karisik Algoritmalar:
Akliniza gelebilecek her türlü sifreleme teknigi kullanilan , yeni algoritmalar üretilen,asimetrik ve simetrik algoritmalarini da içine katan algoritmalardir.
Örnek vermek gerekirse ;
Emir ismini sifreleyelim “me-ri” veyahut Latin alfabesine göre sifreleyelim
“Emir” bunu hecelere ayiralim ve hecelerin yerini degistirelim degisik bir sey çikmasi için “em-ir”,”me-ri” simdi ise alfabetik siralamasini yazdiralim.
Sonuç : 1662112
2. Örnek :
Dlip sifrelenmis bir sözcüktür.Çözümü ise çok basit Latin alfabesini kullanarak her harfin kendisinden sonra ki gelen harfi yerine koyarsaniz bulursunuz.
D’den sonra gelen harf E, L’den sonra gelen M, I’dan sonra I, P’den sonra gelen R Sonuç itibariyle Emir ortaya çikiyor.
Sadece iki örnek verdim farkli yöntemlerde kullanabilirsiniz.Sizin yaraticiginizla da yeni yeni sifreleme tekniklerini de üretebilirsiniz.
3m1r